Projekt Port Polska wchodzi w fazę realizacji
Ogłoszenie pierwszego w Polsce przetargu na budowę odcinka kolei dużych prędkości (KDP) oraz zapowiedź postępowań o łącznej wartości kilkudziesięciu miliardów złotych w 2026 r. wyznaczają przejście od planowania projektu Port Polska do realizacji. Mimo że największą rozpoznawalność ma lotnisko, kluczowym i najbardziej kosztownym elementem inwestycji pozostaje infrastruktura kolejowa.
– Na ten rok zaplanowaliśmy kilkadziesiąt miliardów złotych w różnych przetargach, postępowaniach przygotowawczych i budowlanych w projekcie Portu Polska. Dotyczy to samego lotniska i jego otoczenia, na które składa się budowa części podziemnej i przygotowanie do budowy terminalu na zewnątrz. To też doprowadzenie wszelkich możliwych instalacji energetycznych, wodno-kanalizacyjnych oraz całkowita przebudowa układu drogowego – mówi Piotr Rachwalski, członek zarządu spółki Centralny Port Komunikacyjny, realizującej projekt Port Polska.
Rok rozpoczęcia robót
Uruchomienie lotniska jest planowane do końca 2032 r. – wraz z pierwszym odcinkiem KDP łączącym Warszawę z Łodzią. Reszta połączeń kolejowych w ramach tzw. linii Y, czyli trasy do Wrocławia i Poznania, ma być gotowa 3 lata później. W grudniu 2025 r. spółka CPK złożyła w Mazowieckim Urzędzie Wojewódzkim 19 wniosków o pozwolenia na budowę nowej infrastruktury. Dotyczą one m.in. terminalu pasażerskiego lotniska, dworca kolejowego i autobusowego. To przejście z fazy projektowania do budowy.
W tym roku ma dojść do podpisania umowy na budowę terminalu i rozpoczęcia robót. – Najważniejsza jest kwestia pozyskania nieruchomości i rozpoczęcia prac w układzie drogowym i układzie kolejowym. To są rzeczy, które nas determinują do tego, by dochować terminu wyznaczonego na 2032 r., który jest ambitny, ale realny. To na tych zadaniach koncentrujemy się w tej chwili – mówi Piotr Rachwalski.
Rozpoczęcie prac budowlanych w tym roku będzie możliwe m.in. dzięki wznowieniu w 2024 r. Programu Dobrowolnych Nabyć. Większość właścicieli nieruchomości na obszarze objętym decyzją lokalizacyjną dla lotniska zdecydowała się na dobrowolne zbycie gruntów. Program jest kontynuowany na innych obszarach. W ramach Kolejowego Programu Dobrowolnych Nabyć trwają działania na linii kolejowej, która połączy Lotnisko z Warszawą i Łodzią.
Czas dla wykonawców na sładanie wniosków
Równolegle w obszarze kluczowych elementów infrastruktury kolejowej projekt Port Polska wchodzi w etap realizacji. Pod koniec grudnia spółka ogłosiła pierwsze postępowanie na budowę 13-kilometrowego odcinka linii nr 85 pomiędzy Kotowicami w gminie Brwinów a węzłem lotniskowym. To fragment nowej sieci kolei dużych prędkości, w której pociągi pasażerskie poruszają się z prędkością co najmniej 250 km/h. Tego typu sieci, funkcjonujące w wielu krajach Europy Zachodniej czy Azji, uznaje się za kręgosłup nowoczesnego, niskoemisyjnego transportu dalekobieżnego.
– To jest pierwszy odcinek tego typu linii o wysokich parametrach w tej części Europy – podkreśla członek zarządu CPK.
Wykonawcy mogą składać wnioski o udział do 2 marca 2026 r. Spółka zdecydowała się na tryb dialogu konkurencyjnego. Ma on umożliwić wykorzystanie doświadczenia firm wykonawczych już na etapie doprecyzowania rozwiązań technicznych i organizacyjnych. Do kolejnego etapu postępowania zaproszenie otrzyma kilka podmiotów. Spośród nich wyłoniony zostanie wykonawca pilotażowego odcinka.
– Ten rok to przede wszystkim kolejne przetargi na pierwszą linię kolei dużych prędkości, łączącą Warszawę z Łodzią przez Centralny Port Komunikacyjny. Mamy jeszcze co najmniej siedem odcinków, które chcemy ogłosić w tym roku. To koszt rzędu kilkudziesięciu miliardów złotych. Mamy budżet 77 mld zł na część kolejową do 2032 r.. Pozwoli nam to zbudować linię do Łodzi przez port i rozpocząć dalsze prace w kierunku Poznania i Wrocławia – zapowiada Piotr Rachwalski.
Kluczowa linia Y
Odcinek Warszawa–Łódź ma być kręgosłupem tzw. linii Y, która docelowo dotrze też do Wrocławia i Poznania. Zgodnie z analizami Pasażerskiego Modelu Transportowego może ona odpowiadać nawet za ok. 20 proc. ruchu pasażerskiego kolei dalekobieżnej w Polsce w 2035 r. Oznacza to co najmniej 21 mln podróżnych rocznie.
– Ta inwestycja całkowicie przebuduje sposób poruszania się po Polsce w skali międzyregionalnej. Kolej dużych prędkości diametralnie skróci czasy dojazdu i stworzy zupełnie nowe możliwości pracy, wypoczynku i życia w innych częściach kraju. Obecnie dojazd do Wrocławia większości pociągów zajmuje ok. 4 godzin i więcej. Wkrótce potrwa godzinę i 40 minut. To czas konkurencyjny nie tylko z autostradą czy darmową drogą ekspresową, ale i z lotami wewnątrzkrajowymi – tłumaczy ekspert.
Dojazd z Warszawy do nowego lotniska ma zająć mniej niż 20 minut. Między Warszawą a Łodzią podróż ma trwać ok. 40 minut wobec obecnych ok. 70 minut.
Łódź centralnym węzłem projektu
Szczególną rolę w nowym systemie transportowym ma odegrać Łódź. Miasto po raz pierwszy stanie się centralnym węzłem integrującym ruch kolejowy, drogowy i lotniczy. Może to mieć długofalowe znaczenie dla rozwoju gospodarczego i społecznego tego miasta.
– Komponent kolejowy naszego projektu to ok. 2/3, a nawet prawie 3/4 nakładu pracy, jak i finansów. Choć lotnisko jest najbardziej znane, to najdroższa i najtrudniejsza jest część kolejowa. Na ten rok planujemy także rozpoczęcie postępowań na budowę układu drogowego wokół lotniska. Pozwoli to najpierw dowozić materiały do jego budowy, a mówimy o dziesiątkach milionów ton wszelkiego typu kruszyw, betonu i innych materiałów. W przyszłości oczywiście posłuży do dojazdu do samego lotniska, a także dojazdu kilkunastu tysięcy pracowników Portu Polska – mówi Piotr Rachwalski.
Źródło: Newseria
Dodaj komentarz