Kontrakty budowlane wg FIDIC

Kontrakty budowlane FIDIC to skrócona nazwa Fédération Internationale Des Ingénieurs-Conseils, czyli Międzynarodowej Organizacji Inżynierów Konsultantów z siedzibą w Genewie. Jednak w branży budowlanej skrót ten jest kojarzony przede wszystkim z zasadami, na jakich są zawierane kontrakty na roboty budowlane. Na czym polega zawieranie kontraktów zgodnie z FIDIC i dlaczego warto zwrócić uwagę na te wytyczne?

Wytyczne FIDIC zostały wprowadzone po raz pierwszy w latach 50-tych XX wieku w Wielkiej Brytanii. Od tego czasu ich popularność stopniowo wzrastała, a dziś są obecne w większym lub mniejszym stopniu na całym świecie. Są promowane przede wszystkim podczas realizacji dużych projektów budowlanych – zwłaszcza tych opartych o dotacje z funduszy unijnych.

Zawieranie kontraktów wg FIDIC – na czym polega?

Wymogi FIDIC na przestrzeni lat były kilkukrotnie aktualizowane i rozszerzane – tak, aby dopasowywały się do realiów rynkowych. FIDIC opublikował kilka typów Wzorców Kontraktowych, dopasowanych do specyfiki realizacji różnorodnych projektów. Najważniejsze to:

„czerwona książka” – Warunki Kontaktu na roboty budowlane,
„żółta książka” – Warunki Kontraktu na urządzenia i budowę z projektowaniem,
„srebrna książka” – Warunki Kontraktu przy realizacji robót „pod klucz”,
„zielona książka” – tu znajduje się krótka forma Umowy.

W każdym ze zbiorów Wzorców Kontraktowych zawarto dobre praktyki, o które powinny być oparte relacje między Zamawiającym a Wykonawcą. Idea, jaka przyświeca FIDIC, to partnerskie warunki, które chronią interesy obu stron. Aby można było spełnić ten wymóg, do współpracy zatrudniany jest zewnętrzny Inżynier Kontraktu. To niezależny ekspert, który pośredniczy w kontaktach między Zamawiającym a Wykonawcą, pełniąc funkcję konsultanta i rozjemcy.

Jak wdrażać w firmie standardy kontraktowe FIDIC?

Każda firma realizująca duże kontrakty budowlane, zwłaszcza zamawiane w ramach projektów unijnych czy też systemu zamówień publicznych de facto wcześniej czy później spotka się z wymogiem podpisania umowy zgodnej z wzorcami FIDIC. Aktualnie sto procent kontraktów współfinansowanych przez Bank Światowy podlega tym warunkom. Szacuje się również że ponad 80% dużych zamówień unijnych na roboty budowlane zawieranych jest zgodnie z zasadami przedstawionymi w Czerwonej Książce FIDIC.

Wdrażanie stosowania zasad i warunków FIDIC warto rozpocząć od szkolenia personelu zajmującego się realizacją kontraktów, negocjowaniem i podpisywaniem umów, postępowaniami z tytułu udzielenia zamówienia publicznego na roboty budowlane itp. De facto bez poznania najbardziej podstawowych zasad funkcjonowania kontaktów zbudowanie organizacji gotowej działać zgodnie z międzynarodowymi standardami nie będzie możliwe.

Na szczęście na rynku szkolenia FIDIC są coraz bardziej rozpowszechnione i aktualnie w Polsce jest przynajmniej kilkunastu organizatorów oferujących i wysoki poziom merytoryczny zajęć i jednocześnie przystępne ceny. Z listą takich szkoleń można zapoznać się pod wskazanym linkiem w serwisie eventis.pl, który dostarcza na bieżąco spis szkoleń i kursów dla biznesu, w tym oczywiście szereg szkoleń FIDIC, szkoleń z zamówień publicznych czy prawa budowlanego.

Dlaczego kontrakty na roboty budowlane wg FIDIC to dobre rozwiązanie?

Stosowanie wzorców FIDIC znacznie ułatwia zawieranie kontraktów budowlanych zwłaszcza na rynku międzynarodowym. Dlatego warto sięgać po nie szczególnie podczas realizacji projektów unijnych. Zatrudnienie Inżyniera Kontraktu z doświadczeniem w prowadzeniu kontraktów FIDIC lub po szkoleniu z zakresu FIDIC znacznie zwiększa prawdopodobieństwo efektywnego wywiązania się z wymogów wykonania projektu dotowanego z UE. Ważne jest również połączenie wiedzy z zakresu realizacji kontraktów budowlanych z wiedzą na temat zmian w prawie budowlanym i prawie zamówień publicznych, bo już nawet krótka analiza treści nowelizacji prawa zamówień publicznych w 2019 roku wskazuje na znaczne rozszerzenie wymogów stosowania zasad kontraktowych FIDIC na nowe obszary.