Populacja Chin zmniejszyła się po raz pierwszy od sześćdziesięciu lat
Po raz pierwszy od 60-u lat liczba zgonów w Chinach przekroczyła liczbę urodzin – podaje na swojej stronie amerykański dziennik „The New York Times”. Zdaniem ekspertów taka sytuacja będzie miała ogromny wpływ na światową gospodarkę. Dane demograficzne z kraju o największej liczbie ludności na świecie pokazują zasadniczą zmianę, liczba ludności zaczęła spadać głównie z powodu zmniejszającej się liczby urodzin. Zdaniem ekspertów proces ten jest nieodwracalny.
Według oficjalnych statystyk w ubiegłym roku urodziło się 9,56 miliona dzieci, zaś zmarło 10,41 miliona osób. Po raz pierwszy od czasów wielkiego skoku w na przełomie lat 50 i 60 XX wieku liczba zgonów przewyższyła liczbę urodzin.
Przez ostatnie lata władze ChRL starały się odwlec w czasie tę zmianę demograficzną. Poluzowano rygory polityki jednego dziecka i wprowadzono różne zachęty dla rodzin promujące zwiększenie liczby dzieci. żadne ze stosowanych zachęt nie zadziałały. Zmniejszenie liczby urodzin w połączeniu ze zwiększeniem średniej długości życia może doprowadzić do kryzysu demograficznego, którego konsekwencje – twierdzi „The New York Times” – odczuje cały świat.
Przez ostatnie czterdzieści lat Chiny były największą fabryką świata. Jednak wzrost zamożności Chińczyków doprowadził w końcu do spadku płodności i starzenia się społeczeństwa. Spadek liczby urodzin i zwiększenie długości życia sprawiły, że liczba osób w podeszłym wieku rośnie szybciej, niż liczba nowych urodzin.
Sytuacja demograficzna w Chinach powoduje zagrożenie dla świata, jeśli zabraknie tam odpowiedniej liczby osób w wieku produkcyjnym do napędzania szybkiego wzrostu, Państwo Środka przestanie być lokomotywą napędzającą światową gospodarkę.
Jak twierdzi cytowany przez „The New York Times” Wang Feng profesor socjologii z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Chińczycy przestaną tworzyć wkrótce młode i rosnące społeczeństwo, populacja Chin stanie się starzejąca i malejąca.
Populacja Chin maleje głównie z powodu spadku liczby urodzin
Liczba urodzin w Chinach spadła znacząco z 10,6 miliona w 2021 roku do 9,56 miliona w roku 2022. Był to już szósty z rzędu rok, w którym spadała liczna urodzin. Jednocześnie społeczeństwo chińskie starzeje się. W 2034 roku aż 400 milionów ludzi będzie miało więcej niż 60 lat. Zmniejszający się odsetek osób czynnych zawodowo spowoduje zmniejszenie wpływów podatkowych i wpłynie negatywnie na system emerytalny.
Dla chińskich władz zmiana demograficzna stanowić będzie nowe wyzwanie. Konieczne stanie się zwiększenie dostępności do systemu opieki nad starszymi ludźmi oraz większe nakłady na służbę zdrowia. Dane o spadku liczby urodzin pojawiły się w trudnym dla Chin momencie. Odejście od polityki „zero tolerancji dla COVID”, doprowadziło do wzrostu liczby zakażeń.
Ostatnie dane pokazują niewielkie zwiększenie sią liczby zgonów. W 2022 zanotowano ich 10,41 miliona, podczas gdy w poprzednich latach liczba ta oscylowała wokół 10 milionów. Trudno ustalić, w jakim stopniu COVID przyczynił się do zwiększenia śmiertelności. Na razie w statystykach za rok 2022 nie uwzględniono jeszcze danych z końca grudnia.
Wraz ze złymi danymi dotyczącymi populacji napływają z China niepokojące dane dotyczące stanu gospodarki. W ostatnim kwartale 2022 roku wzrost PKB wyniósł tylko 2,9 proc. Wzrost PKB w całym roku 2022 szacuje się na jedynie 3 procent. Jest to najgorszy wynik od prawie czterdziestu lat.
Zmiana trendu demograficznego nie była zaskoczeniem, jednak spodziewano się ujemnego przyrostu naturalnego dopiero w 2025 roku. Chiny powtarzają zmiany demograficzne, które zachodziły w wielu krajach wysokorozwiniętych – zauważa „The New York Times”. Zwykle wraz ze wzrostem zamożności społeczeństwa i zwiększającym się poziomem edukacji następuje spadek liczby urodzin i wzrost średniej długości życia. W Chinach jednak wystąpił dodatkowy czynnik, władze tego kraju zbyt późno – zdaniem zachodnich ekspertów – złagodziły politykę jednego dziecka.
Polityka jednego dziecka obowiązuje w Chinach od 35 lat. Zgodnie z nią większość rodzin mogła posiadać tylko jedno dziecko (przynajmniej w teorii). W 2016 roku zezwolono na posiadanie dwojga dzieci, a w 2021 trójki dzieci. Rząd wprowadził również różnego rodzaju zachęty do posiadania większej liczby dzieci. Polegały one na wypłacie zasiłków pieniężnych, ulgach podatkowych i ułatwieniach w zakupie nieruchomości.
Spadek liczby urodzin w Chinach – podkreśla „The New York Times” – kontrastuje z sytuacją w Indiach. Kraj ten do końca 2023 roku ma posiadać największą populację na świecie. Ale i tam zmniejsza się przyrost naturalny.
Rozwinięte kraje Azji Wschodniej jak Japonia, Korea Południowa, a teraz również Chiny mają jedne z najniższych współczynników dzietności na świecie. Dane wskazują, że są one niewystarczające dla zapewnienia zastępowalności pokoleń. By ją zapewnić, każda para powinna posiadać średnio więcej niż dwójkę dzieci. W Chinach wiele rodzin nie chce posiadać dzieci, ponieważ uważają, że koszty posiadania dziecka są zbyt wysokie
Wojciech Ostrowski
Źródło – The New York Times
Dodaj komentarz