Strategia rozwoju polskiej nauki
Zwiększenie mobilności akademickiej, umocnienie globalnej pozycji polskiej nauki, a finalnie oparcie rozwoju naszego kraju na wiedzy, badaniach i tzw. kapitale intelektualnym. Tak przedstawiają się główne cele Krajowej Strategii Umiędzynarodowienia Polskiego Szkolnictwa Wyższego i Nauki. To swego rodzaju mapa przygotowana przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej (NAWA) we współpracy ze środowiskami akademickimi i naukowymi. Jak przekonuje dyrektor Agencji, Polska jest gotowa, żeby oferować doskonałe warunki do pracy najwybitniejszym naukowcom z całego świata.
Impulsem do przygotowania strategicznego dokumentu poświęconego umiędzynarodowieniu polskiego szkolnictwa wyższego i nauki była decyzja Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Resort powierzył Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej rolę koordynatora prac nad strategią. − W prace nad tą całościową i bardzo potrzebną strategią aktywnie zaangażowało się środowisko akademickie i naukowe, reprezentowane między innymi przez Konferencję Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Radę Główną Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Polską Akademię Nauk − mówi dr Wojciech Karczewski, dyrektor NAWA.
Kluczowy dla polskiej nauki dokument zostanie skierowany do MNiSW. O jego założeniach i rekomendacjach dyskutowano podczas III Kongresu Umiędzynarodowienia w Poznaniu. − Strategia jest drogowskazem, który systematyzuje i rozszerza dotychczasowe działania w zakresie umiędzynarodowienia polskiej nauki. Proces ten musi spełniać trzy podstawowe kryteria. Po pierwsze − odpowiadać na potrzeby rynku pracy i gospodarki. Druga sprawa − podnosić jakość działań instytucji nauki i szkolnictwa wyższego. Po trzecie − wzmacniać postawy obywatelskie i zwiększać odporność społeczeństwa na globalne kryzysy − tłumaczy dr Karczewski.
Kapitał intelektualny fundamentem rozwoju
Jak zaznacza dyrektor NAWA, polskie uczelnie i instytuty badawcze mają odpowiedni potencjał do przyciągania talentów naukowych z całego świata. − Kapitał intelektualny jest i pozostanie podstawą rozwoju gospodarczego każdego kraju. Stały dopływ najbardziej utalentowanych naukowców oraz studentów będzie podnosił jakość kształcenia na polskich uczelniach. To przełoży się na wskaźniki makroekonomiczne i innowacyjność akademii, przemysłu, biznesu − przekonuje
W tym obszarze udało się już wiele osiągnąć, a polskie szkolnictwo wyższe przeszło w ostatnich latach ogromną transformację. Przykład? W Polsce studiuje dziś ponad 100 tys. zagranicznych studentów. W międzynarodowych rankingach obserwujemy regularny wzrost znaczenia rodzimych uczelni i instytutów. Jednak zarówno możliwości, jak i apetyty, mamy znacznie większe.
− W tym celu konieczne jest stworzenie w Polsce optymalnej przestrzeni dla pracy naukowej, jak również atrakcyjnych warunków bytowych i finansowych. Polscy naukowcy i studenci powinni wybierać rodzime uczelnie, korzystając z możliwości współpracy z najlepszymi wykładowcami zagranicznymi. Dlatego ważne jest ich aktywne poszukiwanie na całym świecie i nawiązywanie długotrwałej, owocnej współpracy − podkreśla dyrektor NAWA.
Cel: współpraca ośrodków naukowych na całym świecie
Działania ujęte w strategii umożliwią kooperację polskich środowisk naukowych z najlepszymi ośrodkami naukowymi na świecie i międzynarodowym biznesem w ramach specjalnych partnerstw. Zakłada ona tworzenie przez rodzime uczelnie międzynarodowych elitarnych kierunków studiów, powiązanych z głównymi kierunkami badań na uczelniach.
Kroki na rzecz umiędzynarodowienia polskiej nauki NAWA podejmuje od momentu jej powstania, a więc od 8 lat. Agencja kieruje lektorów języka polskiego do zagranicznych ośrodków, gdzie uczą języka polskiego, a zarazem są ambasadorami polskiej kultury. Ma już lektorów w ponad 40 państwach. W kraju NAWA odpowiada natomiast za organizację państwowego egzaminu certyfikatowego z języka polskiego jako obcego. W ostatnim egzaminie, połączonym z uzyskaniem certyfikatu stopnia znajomości języka polskiego, wzięło udział ponad 9 tys. osób.
NAWA organizuje także misje polskich ośrodków naukowych w zagranicznych ośrodkach. Biorą w nich udział przedstawiciele kilkunastu najlepszych polskich uczelni. − Po każdej takiej wizycie mamy wiele nowych umów dotyczących współprac międzynarodowych, które NAWA finansuje. Przykładem jest Japonia. W 2026 r. planujemy takie wizyty w Korei Południowej, Wietnamie i w Stanach Zjednoczonych − zapowiada dr Karczewski.
Programy, które przynoszą efekty
Jeszcze przed powstaniem strategii NAWA prowadziła blisko 30 programów, które kontynuuje. Wspierają one umiędzynarodowienie polskiego środowiska naukowego oraz wzmacniają współpracę międzynarodową na polskich uczelniach i w instytutach badawczych. Wśród tych programów można wymienić np. Ulam NAWA, polegający na finansowaniu pobytu zagranicznych naukowców, którzy chcą pracować na polskich uczelniach − co roku do NAWA wpływa ponad 300 aplikacji. To także Polskie Powroty. Program jest przeznaczony dla polskich naukowców, którzy osiągnęli sukces za granicą, aby zachęcić ich do powrotu do kraju. Dzięki niemu do Polski wróciło już 100 naukowców. Z kolei Program Anders jest adresowany do młodzieży polonijnej.
Nową inicjatywą NAWA jest pilotaż programu TOP200 im. Weigla. Ma on na celu sprowadzenie do polskich uczelni naukowców z czołowych światowych ośrodków akademickich, aby wzmocnić potencjał polskiego szkolnictwa wyższego i nauki. − Jego nazwa to TOP200, ponieważ brane są pod uwagę uczelnie, które w najważniejszych rankingach międzynarodowych znajdują się w pierwszej dwusetce. W ramach programu Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej jest w stanie zapewnić naukowcowi światowej klasy finansowanie nawet czteroletniego pobytu dla niego samego, jak również dla jego zespołu projektowego − wskazuje dr Karczewski.
Źródło informacji: PAP MediaRoom
Dodaj komentarz