Menu
  • Menu

    Nowe regulacje odpadowe i nowe wyzwania

    odpady plastikowe

    W trakcie XV edycji Forum Ekologicznego Branży Chemicznej, zorganizowanej w Toruniu w październiku 2018 r. przez Polską Izbę Przemysłu Chemicznego, szeroko debatowano nad kolejnymi wyzwaniami dla sektora chemicznego wynikającymi z nowych regulacji odpadowych.

    Przede wszystkim zwrócono uwagę na pakiet dyrektyw unijnych, który wdrażać ma założenia gospodarki odpadami w obiegu zamkniętym, a także na pakiet odpadowy, przyjęty przez polski parlament w lipcu 2018 roku. Kancelaria CMS przeprowadziła podczas Forum warsztaty będące okazją do dyskusji o wpływie zmian prawa odpadowego na działalność przedsiębiorców gospodarujących odpadami z różnych branż.

    Szczególnym zainteresowaniem uczestników Forum cieszyły się zagadnienia dotyczące zmian w Ustawie o odpadach z dnia 14 grudnia 2012 roku. Nowelizacja tej ustawy, przyjęta na podstawie Ustawy o zmianie ustawy o odpadach z dnia 20 lipca 2018 roku oraz niektórych innych ustaw, wprowadziła szereg nowych obowiązków dla wszystkich podmiotów gospodarujących odpadami, nawet jeżeli gospodarowanie odpadami stanowi jedynie uboczną formę ich działalności. Finalnym skutkiem jest to, że rozwiązania prawne, których celem było przede wszystkim eliminowanie nadużyć na rynku odpadów komunalnych, wprowadzają także restrykcje dla działalności dużych zakładów chemicznych, wywołując konieczność podjęcia działań inwestycyjnych oraz dostosowania posiadanych zezwoleń i pozwoleń do nowych przepisów.

    Znowelizowane zasady magazynowania odpadów

    Zmiany objęły w pierwszej kolejności problem magazynowania odpadów. Dotychczas maksymalny okres magazynowania odpadów wynosił 3 lata. Okres ten został skrócony do roku w odniesieniu do wszystkich rodzajów magazynowanych odpadów z wyjątkiem niezanieczyszczonej gleby wydobywanej w trakcie robót budowlanych, które stanowią odpady przeznaczone do wykorzystania do celów budowlanych w związku z budową obiektów liniowych. Ponadto ograniczono maksymalną dopuszczalną masę odpadów, która może podlegać magazynowaniu w tym samym czasie. Przyjęto rozwiązanie, zgodnie z którym w ramach zbierania odpadów łączna masa wszystkich odpadów, które mogą być magazynowane w tym samym czasie, nie może przekroczyć połowy maksymalnej łącznej masy wszystkich odpadów, które mogą być magazynowane w okresie roku i które zostały określone w decyzji wydanej na rzecz posiadacza odpadów.

    Wizyjny system kontroli

    Poważne wyzwanie stanowić będzie dostosowanie do wymagań dotyczących prowadzenia wizyjnego systemu kontroli miejsc magazynowania lub składowania odpadów. Przedsiębiorcy posiadający określone zezwolenia i pozwolenia będą mieli obowiązek uruchomienia tego systemu od 5 marca 2019 roku. Wymagania co do sposobu prowadzenia wizyjnego systemu kontroli oraz co do urządzeń technicznych wykorzystywanych do kontroli, a także regulacje dotyczące przechowywania i udostępniania obrazu, mają zostać określone w rozporządzeniu ministra środowiska. Dotychczas rozporządzenie takie nie zostało wydane, znany jest jedynie jego projekt. Bazując na jego treści, można dojść do wniosku, że minister środowiska zmierza w kierunku restrykcyjnego podejścia do sposobu prowadzenia wizyjnego systemu kontroli.

    Obowiązek zapewnienia rejestrowania obrazu

    Projekt zakłada m.in. obowiązek zapewnienia rejestrowania obrazu nie tylko całej powierzchni magazynowanych lub składowanych odpadów, lecz także dróg dojazdowych oraz pasa otaczającego. W przypadku niektórych odpadów posiadających właściwości palne obraz z kamery rejestrującej musi być dostępny w czasie rzeczywistym dla wojewódzkiego inspektoratu ochrony środowiska. Przedsiębiorcy zobowiązani będą do stosowania kamer typu dzień-noc, dostrajających się automatycznie do panującego oświetlenia. Oprócz kamer wymagane będzie stosowanie odpowiednich urządzeń technicznych systemu kontroli, które powinny umożliwiać odtwarzanie obrazu z zastosowaniem stopklatki, wykonywania kopii zapasowej oraz dostępu do podglądu obrazu w czasie rzeczywistym, np. przez sieć komórkową GSM oraz sieć WiFi za pomocą komputera, tabletu lub telefonu komórkowego. Projekt przewiduje również szereg wymagań co do sposobu przechowywania nagrań.

    Nowe procedury formalne

    Zmiany dotknęły także procedurę wydawania zezwoleń i pozwoleń na gospodarowanie odpadami. Do wniosku o wydanie decyzji niezbędne będzie załączenie szeregu zaświadczeń i oświadczeń dokumentujących brak naruszeń prawa przez przedsiębiorcę lub osoby wchodzące w skład jego organów. Przewidziano obowiązek przedkładania organowi prowadzącemu postępowanie tak zwanych operatów przeciwpożarowych, które będą określać warunki ochrony przeciwpożarowej, a nadto będą podlegać uzgodnieniu z organami Państwowej Straży Pożarnej. Do postępowania włączony został komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, którego rolą będzie przeprowadzenie kontroli obiektu przed wydaniem decyzji. Wymagania związane z operatem przeciwpożarowym oraz kontrolą Państwowej Straży Pożarnej nie będą dotyczyć przypadków, gdy wniosek o wydanie decyzji dotyczy wyłącznie odpadów niepalnych. Niestety ustawa nie definiuje pojęcia odpadów niepalnych, co w praktyce będzie wywoływać trudności z określeniem, czy dany rodzaj odpadu posiada właściwości palne. Ponadto w procedurze konieczne będzie uzyskanie opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta.

    Odmowa wydania decyzji odpadowej

    Nowelizacja wprowadziła nowe przesłanki odmowy wydania decyzji odpadowej. Zmiany w tym zakresie zmierzają do wykluczenia z obrotu podmiotów, które uprzednio naruszały przepisy prawa. Przykładowo, w obecnym stanie prawnym trzykrotne ukaranie wnioskodawcy administracyjną karą pieniężną z art. 194 ustawy o odpadach obliguje organ do odmowy wydania zezwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów. Gospodarowanie niektórymi rodzajami odpadów, w szczególności zbieranie odpadów niebezpiecznych, odbywać się może jedynie na nieruchomości, do której posiadacz odpadów posiada tytuł prawny w postaci prawa własności, użytkowania wieczystego, użytkowania albo dzierżawy.

    Na podmioty gospodarujące odpadami, które posiadają określone rodzaje decyzji odpadowych lub pozwolenie zintegrowane, uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, nałożono obowiązek ustanowienia zabezpieczenia roszczeń, które ma zapewnić środki na wykonanie zastępcze decyzji nakazujących usunięcie odpadów, w tym pokrycie kosztów usunięcia odpadów i ich zagospodarowania łącznie z odpadami stanowiącymi pozostałości z akcji gaśniczej lub usunięcia negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku.

    Obowiązek dostosowania do nowych wymagań prawnych

    Obok zmian, które wymagają przeprowadzenia działań inwestycyjnych – jak w przypadku zainstalowania wizyjnego systemu kontroli – nowelizacja nakłada na przedsiębiorców obowiązek dostosowania posiadanych decyzji do nowych wymagań prawnych. Pakiet odpadowy wszedł w życie 5 września 2018 roku. Począwszy od tego dnia przedsiębiorcy posiadający zezwolenia lub pozwolenia na gospodarowanie odpadami mają 12 miesięcy na złożenie wniosków o aktualizację decyzji. Sankcją za brak złożenia wniosku spełniającego wymagania ustawowe będzie wygaśnięcie w całości zezwoleń na zbieranie lub przetwarzanie odpadów, a w przypadku pozwoleń na wytwarzanie odpadów – wygaśnięcie w zakresie wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów. Z kolei w przypadku niezłożenia wniosku o aktualizację pozwolenia zintegrowanego pozwolenie to wygaśnie w zakresie obejmującym gospodarowanie odpadami.

    Wątpliwości interpretacyjne

    Nowe przepisy wywołują wiele wątpliwości interpretacyjnych. W praktyce dostrzegalne są problemy dotyczące określenia, kogo rzeczywiście dotykają nowe przepisy, oraz sporządzenia poprawnych wniosków o aktualizację decyzji. W przypadku niezłożenia w terminie wniosku spełniającego wymagania ustawowe ryzyko wygaśnięcia decyzji powinno skłonić do szczególnie poważnego potraktowania zmian wprowadzonych na podstawie pakietu odpadowego.

     

     

     

    Dodaj komentarz

    Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *